Yağmurlu havada köpek patisi nasıl korunur

Ekim ayında yürüyüşlerin karakteri değişiyor. Kuru asfalt yerini ıslak kaldırıma, toz yerine çamura bırakıyor.

Yaz aylarında pati şikayetlerinin ana sebebi ısıydı. Sıcak asfaltın yastıkları nasıl yaktığını sıcak asfalt köpeğin patisini yakar mı yazısında ele almıştık.

Şimdi mesele tersine dönüyor. Bu mevsimde patiyi yıpratan şey sıcaklık değil, kalıcı ıslaklık.

Nem parmak arasında ne yapıyor

Pati yastıkları suya dayanıklı ama parmak arasındaki deri ince ve korumasız.

O bölge kuruma şansı bulamadığında iki şey oluyor. Deri yumuşuyor ve doğal bariyeri zayıflıyor, aynı zamanda bakteri ve maya için uygun bir ortam doğuyor.

Sonuç önce kızarıklık, sonra kaşıntı, sonra yalama. Yalama nemi daha da artırıyor ve döngü kendini besliyor.

Uzun tüylü ırklarda tablo daha hızlı ilerliyor, çünkü parmak arasındaki tüy suyu tutuyor ve topak bağlıyor. VCA Animal Hospitals'ın kış cilt bakımı yazısı keçeleşen tüyün nemi hapsederek deri tahrişine ve enfeksiyona yol açtığını belirtiyor.

Kedilerde bu tablo nadir, çünkü dışarı çıkmıyorlar ve zaten kendilerini kurutuyorlar. Bahçeye çıkan kedilerde ise aynı mekanizma işliyor ve fark edilmesi daha zor oluyor, çünkü kedi patisini zaten sürekli yalıyor.

Parmak arası kist ve pododermatit

Şikayet uzarsa iki tanı gündeme geliyor ve ikisini bilmek erken davranmanı sağlıyor.

VCA, parmak arası kistleri ayak parmakları arasında yer alan iltihaplı şişlikler ya da nodüller olarak tanımlıyor. Kıl kökleri iltihaplanıp çevre dokuya açıldığında oluşuyorlar, patlayıp sızıntı yapabiliyorlar.

En sık sebep alerjiye bağlı pati iltihabı. Alerjisi olan köpeklerde başka yerlerde de kaşıntı ve tekrarlayan enfeksiyon görülüyor, özellikle kulakta.

Risk grubu belirli. Kısa ya da kaba tüylü iri ırklar öne çıkıyor. Pitbull, bulldog, Alman çoban köpeği ve Labrador bu grupta sayılıyor. Fazla kilolu köpekler ve artriti olanlar da risk altında, çünkü patiye binen basınç ve sürtünme anormal hale geliyor.

Uyarı işaretleri şöyle. Parmak arasında kabarık kırmızı şişlikler, ayakları aşırı yalama ya da çiğneme, pati renginde değişim ve ağrı nedeniyle yürümekte isteksizlik.

Pododermatit ise daha geniş bir başlık. VCA sebepleri arasında bakteri, maya, mantar ve parazitleri, alerjik hastalığı, bağışıklık kaynaklı hastalıkları, hormonal ve metabolik bozuklukları, tümörleri ve travma ile yabancı cisimden kaynaklanan tahrişi sayıyor.

Eve girişte otuz saniyelik rutin

Bu mevsimde en çok işe yarayan şey karmaşık bir bakım değil, bir alışkanlık.

Kapının yanında bir havlu ve bir kap ılık su dursun. Malzemeyi her seferinde banyodan getirmek zorunda kalırsan bu rutin iki haftada bırakılıyor, elinin altında olursa sürüyor. Yürüyüşten döndüğünde ayakkabını çıkarmadan önce patileri hallet.

Sırayla şöyle işliyor. Önce ılık suyla durula, özellikle tuz ya da kimyasal işlem görmüş bir zeminden geçtiyseniz. Sonra havluyla kurula ve kurulamayı parmak arasına kadar götür. Üstünü silmek yetmiyor, asıl bölge parmak arası.

VCA'nın soğuk hava pati koruması listesi de aynı yöne işaret ediyor. Yürüyüş sırasında ve sonrasında patileri gözle kontrol etmek, biriken maddeleri nazikçe temizlemek ve tuzla işlem görmüş yüzeylere temas ettiyse ılık suyla durulamak öneriliyor.

Amerikan Veteriner Hekimleri Birliği aynı rutini daha geniş çiziyor. AVMA, yürüyüş dönüşünde yalnız patilerin değil bacakların ve karın altının da silinmesini ya da yıkanmasını öneriyor ve gerekçesini açıkça yazıyor: köpek buz çözücüyü, antifrizi ve benzeri kimyasalları tüyünden yalayarak yutuyor, yani mesele temizlik değil zehirlenme. Aynı metin parmak arasındaki tüyün kısaltılmasını buz topaklanmasını azaltan bir önlem olarak veriyor ve yürüyüş sırasında aniden başlayan topallamanın parmak arasında biriken buzdan kaynaklanabileceğini hatırlatıyor.

İkinci madde tüy. Parmak arasındaki tüyü kısa tutmak, kuruma süresini belirgin biçimde kısaltıyor. Bu kesimi yaparken makasın ucu yukarı bakacak şekilde tutulur.

Üçüncü madde tırnak. Uzun tırnak parmak açısını değiştiriyor ve parmak arasındaki temas alanını artırıyor. Kesim yöntemini köpeğin tırnağı nasıl kesilir yazısında anlattık. Katalogda Eastland Tırnak Makası 12,5 cm ve daha iri bedenler için Eastland Tırnak Makası 16 cm bulunuyor.

Yürüyüş rotası da bir değişken

Aynı köpek, aynı hava, farklı güzergah. Sonuç değişiyor.

Toprak ve çim en az sorun çıkaran zeminler. Su emiyorlar, patide biriken çamur yumuşak kalıyor ve kolay temizleniyor.

Asfalt ve beton ıslakken kaygan oluyor. Burada risk pati derisinde değil eklemde. Kayan bir köpek özellikle arka bacakta zorlanıyor, artriti olan ve yaşlı köpeklerde bu risk artıyor.

Park içindeki çakıl ve mıcır en yıpratıcı grup. Keskin taneler parmak arasına giriyor ve yürüdükçe sürtünüyor. VCA, kaba zeminden kaynaklanan anormal travmanın parmak arası kist riskini artırdığını belirtiyor.

Bir de kimyasal tarafı var. Site ve park bahçelerinde sonbaharda gübreleme ve ilaçlama yapılıyor. Islak çim bu maddeleri patiye daha kolay taşıyor.

Pratik çözüm rotayı çeşitlendirmek. Her gün aynı çakıllı parkurda yürümek yerine toprak ve çim ağırlıklı bir güzergah eklemek, hem patiyi dinlendiriyor hem de köpeğe koklayacak yeni bir alan veriyor.

Yürüyüş sonrası kontrolü rotaya göre ayarla. Çakıldan geçtiysen parmak aralarını tek tek aç ve bak, çimden geçtiysen kurulamak yeterli.

Patik ve balsam işe yarıyor mu

VCA'nın listesinde ikisi de var ama farklı işler için.

Patik, karın ve buzun parmak arasında birikmesini engelliyor ve tuza karşı bariyer oluşturuyor. Türkiye'nin çoğu bölgesinde kar değil çamur meselesi, orada patik yürüyüşü pratik olmaktan çıkarıyor. Ama tuzlanan kaldırımlarda gerçek bir koruma sağlıyor.

Balsam ya da pati vaksı, tuz ve buz çözücülere karşı koruyucu bir katman oluşturuyor ve yürüyüş öncesinde kuru ve çatlamış yastıkları nemlendiriyor.

Burada bir ayrım önemli. Balsam yürüyüşten ÖNCE sürülüyor, sonra değil. Nemli bir patiye sürülen yağlı bir ürün, nemi içeride hapsediyor.

Üçüncü öneri de süreyle ilgili. Aşırı soğukta yürüyüşleri kısa tutmak ve köpeğin kuru kalmasını sağlamak. VCA'nın cümlesi akılda kalıcı: senin için çok soğuksa, büyük ihtimalle köpeğin için de çok soğuktur.

Yalama davranışını okumak

Köpek patisini yalıyorsa bu bir bilgi, bir kapris değil.

Üç olasılık var ve ayırmak için nereye baktığın önemli.

Tek bir pati, tek bir nokta. Genellikle mekanik bir sebep. Batmış diken, kesik, kırık tırnak ya da parmak arası kist.

İki ön pati, yaygın yalama. Genellikle alerji. Çevresel alerjenler patiye temasla giriyor ve ön patiler yere en çok değen bölge. Mevsimsel alerjiyi sonbahar alerjisi kedi ve köpekte nasıl belli olur yazısında ele aldık.

Dört pati ve gövde. Sistemik bir tablo olabilir. Beslenme, hormonal bozukluk ya da yaygın deri hastalığı. Kış kuruluğunun deriye etkisini kalorifer sezonunda kuru cilt ve kaşıntı yazısında anlattık.

Besin tarafında bir destek düşünüyorsan yağ asidi ve çinko profili önem taşıyor. VCA, çinko eksikliğinin özellikle pati yastıklarında kalınlaşma ve çatlama yaptığını belirtiyor. Katalogda Garden Mix Kedi ve Köpek Somon Yağı ve Beavis Derma Çiğnenebilir Tablet bu grupta.

Beklentiyi de doğru kurmak gerekiyor. Tufts Cummings Veteriner Fakültesi'nin beslenme ekibi, yüksek omega üç seviyelerinin kaşıntılı bazı hayvanlarda yalnızca hafif fayda sağladığını, altta yatan tıbbi bir sebep varsa sorunu çözmeyeceğini yazıyor. Aynı ekibin ikinci uyarısı da işe yarıyor: parlak tüy her zaman mamanın iyi olduğu anlamına gelmiyor, çünkü yağ oranı yüksek ve kalitesi düşük mamalar da tüyü parlatıyor.

Yıkama gerekiyorsa hassas ciltler için Pawmas Derma Şampuan kullanılan ürünler arasında. Banyo sıklığını köpek ne sıklıkta yıkanmalı yazısında ele aldık. Diğer bakım ürünleri için köpek şampuan ve bakım ürünleri sayfasına bakabilirsin.

Yırtılmış yastık acil mi

Cam, keskin taş ve buz kenarı yastık yırtığının en sık sebepleri.

VCA, yırtılan pati yastıklarının dikiş tutmadığını, bu yüzden kesik ve delinmelerin iyileşmesinin uzun sürdüğünü belirtiyor. Yaralı ayağın üzerine basmak yarayı tekrar açıyor ve iyileşmeyi daha da geciktiriyor.

İlk yardımda yapışmayan gazlı bez öneriliyor. Ayağın altını yastıklıyor, kanı emiyor ve yürürken ağrıyı azaltıyor.

Bandajın kuru kalması gerekiyor. Islak çimende yürürken üzerine plastik bir poşet bağlamak pratik bir çözüm olarak veriliyor.

Kanama durmuyorsa, yara derinse ya da içinde yabancı cisim varsa veterinere gitmek gerekiyor.

Ne zaman veterinere gidilir

Beş durumda bekleme yok.

Yürümekte isteksizlik ya da topallama.

Parmak arasında kabarık, kırmızı ve sızıntı yapan bir şişlik.

Pati renginde değişim, özellikle kahverengi ya da pembeye dönen tüy, kronik yalamanın ve enfeksiyonun işareti.

Kötü koku. Maya ya da bakteri üremesinin en belirgin bulgusu.

Aynı şikayetin tekrarlaması. VCA, altta yatan durum doğru tespit edilip tedavi edildiğinde pek çok vakanın düzeldiğini belirtiyor, yani tekrarlayan bir tablo çözülmemiş bir sebebe işaret ediyor.

Sık Sorulan Sorular

Her yürüyüşten sonra patiyi yıkamak gerekli mi? Yıkamak şart değil ama kurulamak öyle. Tuz ya da kimyasal temas varsa ılık suyla durulamak öneriliyor.

Parmak arasındaki tüyü kesmeli miyim? Uzun tüylü ırklarda kesmek kuruma süresini kısaltıyor ve topaklanmayı önlüyor. Makas ucu yukarı bakacak şekilde ve dikkatle kesiliyor.

Köpeğim çamuru seviyor, engellemeli miyim? Engellemek gerekmiyor. Mesele çamurun kendisi değil, eve girmeden kurulanmaması.

Patik almalı mıyım? Kar ve tuz olan bölgelerde işe yarıyor. Çamurlu ama tuzsuz bir güzergahta kurulama çoğu zaman yeterli.

Zeytinyağı ya da vazelin sürmek doğru mu? Yürüyüş öncesinde bariyer amaçlı ürünler kullanılıyor, yürüyüş sonrasında nemli patiye yağ sürmek nemi hapsediyor. Sırayı karıştırmamak gerekiyor.

Köpeğim patisini gece yalıyor, neden? Gece sessizliğinde davranış daha çok fark ediliyor ama sebebi genellikle gün içinde oluşan tahriş. Tek pati mi dört pati mi sorusu doğru adresi gösteriyor.

Kedimde de olur mu? Nadir. Dışarı çıkan kedilerde görülebiliyor. Kedide pati yalama daha çok stres ya da yara kaynaklı oluyor.

Islak köpek kokusu neden bu kadar ağır? Koku suyun kendisinden değil, tüyde yaşayan maya ve bakterilerin ıslandığında salıverdiği uçucu bileşiklerden geliyor. Kurulama ne kadar hızlı olursa koku o kadar az yayılıyor. Kokunun kalıcı hale gelmesi ve deri kızarıklığıyla birlikte görülmesi ise üremenin arttığını gösteriyor, o noktada muayene gerekiyor.

Kurulamak için saç kurutma makinesi kullanılır mı? Düşük ısıda ve mesafeli tutularak kullanılabiliyor ama ses birçok köpeği rahatsız ediyor. Havlu çoğu durumda yeterli ve daha pratik.

Kaynaklar

• VCA Animal Hospitals, Interdigital Cysts in Dogs
• VCA Animal Hospitals, Four Strategies for Cold Weather Paw Protection
• VCA Animal Hospitals, 5 Winter Weather Skin Tips
• VCA Animal Hospitals, Nutrition, Skin and Dogs
• VCA Animal Hospitals, Seborrhea in Dogs
• VCA Animal Hospitals, How to Trim a Dog's Nails
• AVMA, Cold Weather Animal Safety
• Tufts Cummings School, Can I change my pet's diet to improve skin and coat health